SEC
àti Inter-Governmental Action Group against Money Laundering in West Africa (GIABA)
Tí a tẹ̀ jáde: May 22, 2025
SEC, tí ó ń dojú kọ dídáàbò bo àwọn olùdókòwò, ń ṣiṣẹ́ pọ̀ pẹ̀lú GIABA láti mú àwọn ètò dídènà fífọ owó tí a rí lọ́nà tí kò bófin mu mọ́ àti dídènà ìnáwó fún ìpániláyà (AML/CFT) lágbára ní Ìwọ̀ Oòrùn Áfíríkà. Wọ́n ń pín ìmọ̀ àti pèsè ìdánilẹ́kọ̀ọ́ fún àwọn alábàápín ẹ̀ka ìṣàkóso ní àgbègbè náà, wọ́n ń kojú ìwà ọ̀daràn ìṣúná, wọ́n sì ń mú ìgbẹ́kẹ̀lé àwọn olùdókòwò pọ̀ sí i káàkiri àgbègbè náà.
Securities and Exchange Commission (SEC) ti Nàìjíríà àti Inter-Governmental Action Group against Money Laundering in West Africa (GIABA) ń ṣiṣẹ́ pọ̀ láti kojú ìwà ọ̀daràn ìṣúná ní apá Ìwọ̀ Oòrùn Áfíríkà. Ìfọwọ́sowọ́pọ̀ tí a ṣe pẹ̀lú ètò yìí ń lo ìmọ̀ amọ̀jọ̀ṣe, ó sì ń gbé ìfọwọ́sowọ́pọ̀ agbègbè lárugẹ láti dáàbò bo ìṣòtítọ́ ọjà olú-owó Nàìjíríà àti láti kọ́ ètò ìṣúná tó lágbára káàkiri Ìwọ̀ Oòrùn Áfíríkà.
GIABA: Gbígbé Ìjà Lòdì Sí Fífọ Owó Tí A Rí Lọ́nà Àìtọ́ àti Ìpèsè Owó Fún Ìpániláyà Lárugẹ ní Ìwọ̀ Oòrùn Áfíríkà
A dá GIABA sílẹ̀ ní 2000; ó ní àwọn orílẹ̀-èdè ọmọ ẹgbẹ́ 15, ó sì jẹ́ agbẹnusọ aṣáájú fún fífi àwọn ìlànà àgbáyé nípa dídènà fífọ owó tí a rí lọ́nà tí kò bófin mu mọ́ (AML) àti dídènà ìnáwó fún ìpániláyà (CFT) ṣiṣẹ́ ní Ìwọ̀ Oòrùn Áfíríkà. Nípasẹ̀ ìrànlọ́wọ́ imọ̀ ẹ̀rọ, gbígbé ìfọwọ́sowọ́pọ̀ agbègbè lárugẹ àti ṣíṣe àwọn àyẹ̀wò àpapọ̀, GIABA ń fún àwọn orílẹ̀-èdè ọmọ ẹgbẹ́ ní agbára láti kojú ìwà ọ̀daràn ìṣúná àti ìnáwó fún ìpániláyà dáadáa.
Ipa Aṣáájú Nàìjíríà nínú GIABA
Ní mímọ̀ pé ìfọwọ́sowọ́pọ̀ agbègbè ṣe pàtàkì, Nàìjíríà wà lára àwọn ọmọ ẹgbẹ́ tó dá GIABA sílẹ̀. SEC ti máa ń gbé àwọn ètò GIABA lárugẹ, ó ń kópa gidigidi nínú wọn, ó sì ń ṣe àfikún sí ìdàgbàsókè àwọn ètò AML/CFT agbègbè.
Àwọn Ìṣẹ̀lẹ̀ Pàtàkì Nínú Ìfọwọ́sowọ́pọ̀ SEC àti GIABA
- 2000: Nàìjíríà di ọ̀kan lára àwọn ọmọ ẹgbẹ́ tó dá GIABA sílẹ̀, èyí tó fi ìfarajìn rẹ̀ sí ìfọwọ́sowọ́pọ̀ agbègbè láti kojú ìwà ọ̀daràn ìṣúná hàn.
- 2008: SEC gbàlejò Ìrìnṣẹ́ Ìrànlọ́wọ́ Ìmọ̀ Amọ̀ja GIABA, tó dojú kọ mímú ìpìlẹ̀ AML/CFT Nàìjíríà lágbára nínú ẹ̀ka ìwé ẹ̀rí ìdókòwò.
- 2014: Nàìjíríà kópa taratara nínú ìlànà Àyẹ̀wò Ìdíyelé Àpapọ̀ GIABA, ó sì gba àwọn ìmọ̀ràn tó níye lórí láti túbọ̀ mú ìbámu rẹ̀ pẹ̀lú AML/CFT lágbára.
- 2022: SEC ṣiṣẹ́ pọ̀ pẹ̀lú GIABA láti ṣe àgbékalẹ̀ àti ìmúṣẹ àwọn ètò ìdánilẹ́kọ̀ọ́ fún àwọn olùkópa ọjà ìwé ẹ̀rí ìdókòwò lórí àwọn ìṣe AML/CFT tó dára jù lọ.
Ìfọwọ́sowọ́pọ̀ SEC àti GIABA Ní Ṣíṣe
Ìfọwọ́sowọ́pọ̀ yìí ti mú àwọn àǹfààní tó ṣeé fọwọ́ kàn wá fún Nàìjíríà àti fún gbogbo Ìwọ̀ Oòrùn Áfíríkà:
- Ìfọwọ́sowọ́pọ̀ Agbègbè Tó Lágbára Sí I: Pínpín ìmọ̀ amọ̀jọ̀ṣe àti àwọn ohun àmúlò nínú GIABA ń mú pípàrọ̀ àlàyé àti àwọn iṣẹ́ àpapọ̀ láti kojú ìwà ọ̀daràn ìṣúná tó ń kọjá ààlà orílẹ̀-èdè rọrùn.
- Àwọn Ètò Ìṣàkóso Tó Lágbára Sí I: Nípasẹ̀ ìfọwọ́sowọ́pọ̀, SEC àti àwọn aláṣẹ ìṣàkóso ìṣúná mìíràn ní Ìwọ̀ Oòrùn Áfíríkà ń tún àwọn ètò AML/CFT wọn ṣe, èyí tó ń mú ètò ìṣúná agbègbè náà lágbára sí i.
- Ìgbẹ́kẹ̀lé Olùdókòwò Tó Pọ̀ Sí I: Àwọn ìgbésẹ̀ tó múnádóko láti kojú ìwà ọ̀daràn ìṣúná ń mú ìgbẹ́kẹ̀lé àwọn olùdókòwò pọ̀ sí i, ń fa ìdókòwò wọlé, wọ́n sì ń gbé ìdàgbàsókè ọrọ̀-ajé agbègbè náà lárugẹ.
Wíwo Ọjọ́ Ọ̀la: Ìran Àpapọ̀ fún Ọjọ́ Ọ̀la Ìṣúná Tó Ní Ààbò
SEC ṣì farajìn sí ṣíṣe iṣẹ́ pọ̀ pẹ̀lú GIABA láti mú ìran àpapọ̀ wọn ti ètò ìṣúná Ìwọ̀ Oòrùn Áfíríkà tí kò ní ìwà ọ̀daràn ìṣúná ṣẹ. Nípasẹ̀ lílo ìmọ̀ àti àwọn ohun àmúlò wọn papọ̀, ìfọwọ́sowọ́pọ̀ yìí yóò máa kọ́ ọjọ́ ọ̀la tó ní ààbò tí ó sì ní ìlọsíwájú ọrọ̀-ajé sí i fún àgbègbè náà.
Fún àlàyé sí i nípa iṣẹ́ GIABA àti ipa rẹ̀ lórí Ìwọ̀ Oòrùn Áfíríkà, ẹ jọ̀wọ́ ẹ ṣàbẹ̀wò sí ojúlé wẹẹbù ojúlówó ti GIABA:
Ní ìṣọ̀kan, SEC àti GIABA dúró ṣinṣin láti kojú ìwà ọ̀daràn ìṣúná, dáàbò bo ọjà olú-owó Nàìjíríà, kí wọ́n sì ṣe àfikún sí ọjọ́ ọ̀la ìṣúná tó lágbára tí ó sì ní ààbò sí i fún gbogbo Ìwọ̀ Oòrùn Áfíríkà.