Àtòjọ Àyẹ̀wò Ètò Ìtọ́jú Ìdàgbàsókè Kíákíá Lábẹ́ Àbójútó Ìlànà (ARIP) Fún Gbígba VASP Wọlé Tí a tẹ̀ jáde: May 25, 2025

Ètò Ìtọ́jú Ìdàgbàsókè Kíákíá Lábẹ́ Àbójútó Ìlànà (ARIP) ń mú kí ilé-iṣẹ́ tó yẹ wọ ọjà olú-owó Nàìjíríà kíákíá, nígbà tí ó ń dáàbò bo ìwà títọ́ ọjà, olùdókòwò àti agbára iṣẹ́ láti farada ìṣòro. Nípa kíkópa, Àwọn Olùpèsè Iṣẹ́ Ohun Ìní Orí Ẹ̀rọ (VASP) àti Àwọn Olùpèsè Iṣẹ́ Ìdókòwò Díjítà (DISP) ń rí àǹfààní wọ̀nyí:

• Ìtọ́nisọ́nà Ìṣàkóso: Ìmọ̀ tete nípa ohun tí SEC ń retí ní ìṣàkóso, ewu àti ìbámu.
• Ìmúrasílẹ̀ Iṣẹ́: Ọ̀nà tó ní ètò láti àyẹ̀wò àkọ́kọ́ sí ìfọwọ́sí ìpìlẹ̀ àti ìforúkọsílẹ̀ kíkún, tó dín àkókò wíwọ ọjà kù.
• Ìmọ̀ Ìṣàkóso: Ìṣàjọpín èrò àpapọ̀ tó jẹ́ kí SEC tún ìlànà ohun ìní oní-nọ́ńbà ṣe gẹ́gẹ́ bí àpẹẹrẹ iṣẹ́ gidi.

Àtòjọ yìí ń ṣe àkótán àwọn apá pàtàkì ARIP sínú ìtọ́nisọ́nà ìmúṣẹ fún CMO àti ẹgbẹ́ ìbámu, kí ẹ lè wọlé àti jáde nínú àkókò ìtọ́jú ìdàgbàsókè lábẹ́ àbójútó pẹ̀lú ìmúrasílẹ̀ láti mú gbogbo ojúṣe òfin, ìnáwó àti iṣẹ́ ṣẹ.

Àkótán Àtòjọ Àyẹ̀wò

1. Ìfáárà àti Àṣẹ Òfin

• Ìpìlẹ̀ Òfin: SEC gba àṣẹ gbígba wọlé láti Abala 38 ti Òfin Ìdókòwò àti Ìwé Ẹ̀rí Ìdókòwò (ISA) 2007.
• Bí Ó Ṣe Gbòòrò: ARIP kan VASP tàbí DISP èyíkéyìí tó ń pèsè iṣẹ́ ní Nàìjíríà tàbí sí Nàìjíríà, yálà ti abẹ́lé tàbí òkèèrè.

2. Ète àti Àfojúsùn

• Mú Gbígba Wọlé Yára: Gba Ìfọwọ́sí Ìpìlẹ̀ (AIP) nígbà tí a ń dúró de ìbẹ̀rẹ̀ kíkún òfin.
• Ìdàgbàsókè Agbára: Gba ìtọ́nisọ́nà ṣáájú iṣẹ́ nípa ìbámu, ewu àti ìròyìn.
• Èrò Fún Alábòójútó: Fi ìmọ̀ ẹ̀ka iṣẹ́ ràn Àwọn Òfin Ohun Ìní Oní-nọ́ńbà ọjọ́ iwájú lọ́wọ́.

3. Ìtumọ̀ àti Bí Ó Ṣe Kan Ẹni

• Ọ̀rọ̀ Pàtàkì: AIP, Olùbéèrè Tó Yẹ, Olùbéèrè Tó Kúnjú Ìwọ̀n, Pẹpẹ Ìdókòwò Oní-nọ́ńbà.
• Àwọn Tó Yẹ: Ilé-iṣẹ́ tí a dá sílẹ̀ ní Nàìjíríà tàbí tó ń ṣe iṣẹ́ fún olùdókòwò Nàìjíríà, olùgbékalẹ̀, olùgbéjáde, pẹpẹ ìṣòwò, olùtọ́jú ìní àti olùdámọ̀ràn.

4. Àwọn Ìlànà Ìyẹ̀

• Ìdásílẹ̀ ní Nàìjíríà pẹ̀lú olórí aláṣẹ/olùdarí àgbà tó ń gbé níbẹ̀
• Ìforúkọsílẹ̀ VASP/DISP tí a ń dúró dè tàbí tí a fẹ́ ṣe
• Agbára tí a fi hàn láti ṣe ìṣòwò ìwé ẹ̀rí ìdókòwò

5. Ìlànà Ìbéèrè

1. Àyẹ̀wò Àkọ́kọ́: Fi fọ́ọ̀mù sílẹ̀ lórí èbúté ẹ̀rọ SEC.
2. Ìfitónilétí Ìyẹ̀: SEC ń ṣàyẹ̀wò, ó sì ń fìdí ìyẹ̀ múlẹ̀.
3. Ìbéèrè Gangan: Kún ìbéèrè ARIP lẹ́yìn ìfọwọ́sí.
4. Fífúnni Ní AIP: Ṣiṣẹ́ lábẹ́ ARIP fún àkókò tí Ìgbìmọ̀ yàn.
5. Sísún Síwájú/Ìkọ̀sílẹ̀: SEC lè sún un síwájú tàbí kọ̀ ọ́, pẹ̀lú ìdí ní kíkọ.

6. Àwọn Ìwé Tí A Béèrè

• Ìwé ìbúra ìlérí nípa ìpéye, ìyẹ̀ àti ìwà tó yẹ, àti agbára sísan gbèsè
• Ètò iṣẹ́/ìṣòwò àti ètò ìṣàkóso ewu
• Ìwé ilé-iṣẹ́ (ìdásílẹ̀, Àkọsílẹ̀ àti Òfin Ìdásílẹ̀, olú-owó ìnípín àti àkọọ́lẹ̀ tí a ṣàyẹ̀wò)
• Àwọn ẹni tí ilé-iṣẹ́ ń gbé kalẹ̀ (ó kéré tán olórí iṣẹ́ mẹ́rin)
• Àìní àtakò láti ọ̀dọ̀ àwọn alábòójútó ẹ̀ka mìíràn, bí ó bá yẹ
• Ẹ̀rí ìforúkọsílẹ̀ NFIU

7. Owó Iṣẹ́ àti Àwọn Ìbéèrè Ìnáwó

• Owó Ìṣètò: ₦2,000,000 tí a kò lè dá padà
• Owó Àwọn Onípin: Ẹ̀rí olú-owó àti ìwé ìdánilójú ìṣedúró lòdì sí àìṣòtítọ́ òṣìṣẹ́ tí a béèrè
• Àwọn Ìbéèrè Àfikún: Ìgbìmọ̀ lè fi àdéhùn ìnáwó mìíràn lé e lórí

8. Ìròyìn àti Àbójútó

• Àyẹ̀wò Ní Ibi Iṣẹ́ àti Láti Ọ́fíìsì Alábòójútó: Ìṣirò ìṣòwò ọ̀sẹ̀/oṣù àti ìròyìn ìnáwó àti ìbámu olóṣù mẹ́ta
• Ìròyìn Ìṣẹ̀lẹ̀: Jìbìtì, ìṣẹ̀lẹ̀ iṣẹ́ àti ẹ̀dùn oníbàárà
• Ààyè SEC: Ẹ̀tọ́ àyẹ̀wò àkọọ́lẹ̀ àti iṣẹ́ láìsí ìdíwọ́

9. Ìṣàkóso, Àdéhùn àti Ìdènà

• Ètò ìṣàkóso ewu pẹ̀lú ìgbésẹ̀ ààbò olùdókòwò
• Ìbámu AML/CFT/CPF (pẹ̀lú àwọn òfin fífi àlàyé ránṣẹ́ pẹ̀lú ìṣòwò)
• Ìdènà iṣẹ́ tí a kò fún láṣẹ, ìbánisọ̀rọ̀ ẹlẹ́tàn àti ìdàgbàsókè oníbàárà tó yára jù

10. Ìparí àti Ìdádúró

• Àwọn ìdí kan àìyẹ̀, àìtẹ̀lé àdéhùn, àìlè san gbèsè, ìwà àìtọ́ àti ìrúfin dátà
• Ìfitónilétí ní kíkọ pẹ̀lú ìdí; ẹ̀tọ́ láti gbọ́ ọ̀rọ̀ ẹni ṣáájú yíyọ kúrò

11. Àwọn Ìbéèrè Ètò Iṣẹ́ ARIP

• Àlàyé àwòṣe ìṣòwò, àkójọpọ̀ ìmọ̀ ẹ̀rọ àti àkọsílẹ̀ oníbàárà
• Àwọn ìṣàkóso ewu kíkún, ààbò olùdókòwò/dátà àti ètò ìbánisọ̀rọ̀
• Ètò ìjáde bí a kò bá gba ìforúkọsílẹ̀ kíkún

12. Ìyípadà Sí Ìforúkọsílẹ̀ Kíkún

• Ìyípadà tó rọrùn sí ìforúkọsílẹ̀ SEC gangan tàbí gbígba ìlànà tuntun
• Ṣíṣeéṣe ìkọ̀sílẹ̀ bí a kò bá mú ìpele alábòójútó ṣẹ
• Ọ̀nà ìdánilẹ́kọ̀ọ́ àti ìdánwò àwọn ẹni tí ilé-iṣẹ́ ń gbé kalẹ̀

13. Owó Ìtanràn àti Ìjìyà

• Ìjìyà Àkọ́kọ́: ₦5,000,000 fún ìkùnà àkọ́kọ́; ₦200,000 fún ọjọ́ kọ̀ọ̀kan lẹ́yìn náà
• Àwọn Olùṣiṣẹ́ Láìsí Àṣẹ: ₦20,000,000 (VASP tó ń ṣe ìṣòwò); ₦10,000,000 (pẹpẹ oní-nọ́ńbà mìíràn)
• Ìjìyà àfikún (bí ìdádúró) lábẹ́ Òfin SEC

14. Ìpamọ́ Àṣírí

• Olùbéèrè gbọ́dọ̀ sàmì «Confidential» (Àṣírí) sí ìwé tí kì í ṣe ti gbogbo ènìyàn
• SEC gbọ́dọ̀ pa àlàyé tí a sàmì sí mọ́ gẹ́gẹ́ bí àṣírí, àyàfi bí òfin bá béèrè

Ẹ lè gba gbogbo Ètò Ìtọ́jú Ìdàgbàsókè Kíákíá Lábẹ́ Àbójútó Ìlànà (ARIP) sílẹ̀ fún ìtọ́nisọ́nà kíkún àti àwọn àpẹẹrẹ ìwé

Àtòjọ yìí ń fún VASP àti DISP ní ọ̀nà kedere láti kópa nínú ètò ìtọ́jú ìdàgbàsókè lábẹ́ àbójútó SEC, kí ẹ lè tẹ̀lé ìlànà, ṣe kedere, kí ẹ sì fi olùdókòwò sí àárín iṣẹ́ láti àyẹ̀wò àkọ́kọ́ sí ìforúkọsílẹ̀ kíkún. Fún ìrànlọ́wọ́ tàbí ìbéèrè, kàn sí Ọ́fíìsì Ìmúdàgbàsókè Tuntun SEC ní innovation@sec.gov.ng tàbí fintech@sec.gov.ng.